Thuế công ty trừ mỗi tháng chỉ là tạm tính. Quyết toán là bước chốt sổ cuối năm: cộng mọi thu nhập tiền lương, tiền công trong năm, trừ các khoản giảm trừ, tính lại thuế theo năm, rồi so với số đã bị khấu trừ. Kết quả là nộp thêm, được hoàn, hoặc vừa đủ.
Vì sao số tạm tính hằng tháng có thể sai?
- Bạn đổi việc giữa năm, hai công ty đều trừ giảm trừ bản thân → trừ trùng, hoặc ngược lại có tháng không được trừ.
- Bạn có thu nhập ở nơi khác (dự án, dạy thêm) bị khấu trừ 10% — mức 10% có thể cao hơn hoặc thấp hơn thuế thật của bạn.
- Bạn đăng ký người phụ thuộc muộn, hoặc có chi y tế, học phí được trừ.
- Thu nhập biến động (thưởng Tết lớn) nên tháng đó bị tính ở bậc cao.
Ba lựa chọn
1. Không phải quyết toán
Nghị định 253, Điều 51, khoản 1 miễn quyết toán nếu:
- Số thuế phải nộp nhỏ hơn số đã nộp và bạn không cần hoàn (không đòi lại phần thừa); hoặc
- Thu nhập ở nơi khác bình quân không quá 15 triệu/tháng và đã bị khấu trừ 10% — phần thu nhập này không phải quyết toán.
2. Ủy quyền cho công ty quyết toán thay
Được ủy quyền khi (Điều 51, khoản 2):
- Bạn chỉ có một nguồn tiền lương, tiền công theo hợp đồng từ 3 tháng trở lên tại một tổ chức, và đang làm việc ở đó lúc quyết toán — kể cả khi chưa làm đủ 12 tháng; hoặc
- Như trên, cộng thêm thu nhập ở nơi khác đã bị khấu trừ 10% thuộc trường hợp bình quân ≤ 15 triệu/tháng.
Chuyển công ty do sáp nhập, chia tách, điều chuyển trong cùng hệ thống vẫn được coi như một nơi. Việc ủy quyền thường chỉ là ký một tờ giấy phòng nhân sự gửi.
3. Tự quyết toán với cơ quan thuế
Bắt buộc tự làm khi:
- Có thu nhập tiền lương, tiền công từ hai nơi trở lên và không thuộc trường hợp được miễn ở trên (ví dụ thu nhập phụ bình quân trên 15 triệu/tháng).
- Muốn trừ chi y tế, học phí, từ thiện hoặc đề nghị giảm thuế do thiên tai, bệnh hiểm nghèo (Điều 51, khoản 3).
- Có thu nhập từ tổ chức nước ngoài trả trực tiếp.
- Nghỉ việc trước thời điểm quyết toán và muốn được hoàn thuế.
Khi tự quyết toán, hệ thống của cơ quan thuế tự tổng hợp các khoản thu nhập và số thuế đã khấu trừ mà các nơi trả đã báo cáo (Điều 51) — bạn kiểm tra lại và bổ sung phần còn thiếu.
Hạn quyết toán
Theo quy định quản lý thuế đang áp dụng cho kỳ quyết toán năm 2025 (làm trong năm 2026):
| Ai | Hạn |
|---|---|
| Công ty quyết toán thay (ủy quyền) | Ngày cuối tháng thứ 3 sau năm tính thuế — 31/3 |
| Cá nhân tự quyết toán | Ngày cuối tháng thứ 4 — 30/4 (trùng nghỉ lễ thì lùi sang ngày làm việc kế tiếp) |
| Cá nhân chỉ để xin hoàn thuế | Không bị giới hạn bởi hạn trên |
Kỳ quyết toán năm 2026 (làm trong năm 2027) sẽ theo Luật Quản lý thuế mới 108/2025/QH15, có hiệu lực từ 01/07/2026. Mình chưa đối chiếu được văn bản hướng dẫn về thời hạn — hãy kiểm tra thông báo của cơ quan thuế vào đầu năm 2027.
Làm trên eTax Mobile — các bước chính
- Cài eTax Mobile (ứng dụng chính thức của cơ quan thuế), đăng nhập bằng mã số thuế cá nhân hoặc tài khoản định danh điện tử.
- Chọn Quyết toán thuế TNCN. Hệ thống đề xuất sẵn tờ khai từ dữ liệu các công ty đã báo cáo.
- Kiểm tra từng dòng thu nhập, số thuế đã khấu trừ; bổ sung khoản thiếu, thêm chi y tế / học phí nếu có (đính kèm chứng từ).
- Nếu được hoàn: chọn hoàn về tài khoản ngân hàng đứng tên bạn.
- Nộp tờ khai, theo dõi trạng thái trong ứng dụng.
Giao diện ứng dụng thay đổi theo phiên bản, nên tên menu có thể khác đôi chút.
Tóm tắt
- Chỉ một công ty, không khoản giảm trừ đặc biệt → ủy quyền cho công ty là xong.
- Có thu nhập phụ bình quân ≤ 15 triệu/tháng đã bị khấu trừ 10% → vẫn ủy quyền được.
- Nhiều nguồn thu nhập lớn, thu nhập từ nước ngoài, hoặc muốn trừ y tế / học phí → tự quyết toán.
- Thừa thuế thì đòi hoàn; thiếu thì nộp thêm trước hạn để không bị tính tiền chậm nộp.